Monitoren huren

Wat een monitor is en waarvoor je hem inzet

Een monitor is het geluid dat de mensen op het podium terug horen, en dat is iets heel anders dan het geluid dat de zaal hoort. De speakers die naar het publiek gericht staan geven de complete mix, maar wie zelf op het podium staat hoort die mix nauwelijks: die staat er met zijn rug of zijaan en vangt vooral galm en vertraging op. Een monitor lost dat op door de spreker of muzikant precies terug te geven wat hij nodig heeft om zeker te blijven. Dat kan een wedge zijn, een schuine speaker aan de voorrand van het podium, of een draadloos oortje dat de mix rechtstreeks in het oor brengt.

Je zet monitoren in zodra iemand op een podium moet kunnen vertrouwen op wat hij hoort. Voor een spreker betekent dat de eigen stem en eventueel een aftel of een cue, zodat hij het tempo vasthoudt en niet gaat twijfelen. Voor een muzikant betekent het de eigen stem of het eigen instrument in balans met de rest van de band, zodat iedereen strak samenspeelt. Zonder goede monitoring gaan mensen compenseren: sprekers praten te hard of haperen, zangers zoeken de toon, en een band loopt uit de maat. Een monitor haalt die onzekerheid weg en laat iedereen op het podium doen waar hij goed in is. Monitoring is daarmee een vast onderdeel van de geluid-opstelling en staat nooit los van de rest.

Podiumgeluid tegenover zaalgeluid

Het belangrijkste om te begrijpen is dat het podium een eigen geluidswereld is. De zaal moet de volle mix mooi en verstaanbaar horen, maar de artiest heeft daar niets aan: hij heeft een mix nodig die op hem is toegesneden. Die twee werelden lopen zelden gelijk. Een zanger wil zichzelf vooral goed horen, terwijl datzelfde niveau in de zaal juist niet gewenst is. Goede monitoring scheidt die twee, zodat het podium precies krijgt wat het nodig heeft zonder dat het de beleving in de zaal in de weg zit.

Wanneer zet je monitoren in

Monitoren komen in beeld zodra er een podium is en mensen daarop moeten presteren. Bij een presentatie of congres is een enkele wedge of een discreet oortje vaak al genoeg om een spreker houvast te geven, zeker op een groot podium of in een zaal met veel nagalm waar de eigen stem anders verloren gaat. Sprekers voelen het verschil meteen: ze klinken zekerder en houden vlotter het tempo aan.

Bij een feest of bedrijfsfeest met een liveband of een act is monitoring geen luxe maar een voorwaarde om strak te spelen. De band moet elkaar horen boven het zaalgeluid uit, en daar zijn wedges of in-ears voor nodig. Op een bruiloft speelt monitoring een rol bij live muziek tijdens de ceremonie of het feest, en bij toespraken waar het belangrijk is dat degene die spreekt zichzelf goed hoort in een emotioneel moment. Ook op een bedrijfsevenement met sprekers, een dagvoorzitter en misschien een muzikaal intermezzo zorgt goede monitoring dat iedereen op het podium op zijn gemak is. Kortom: overal waar iemand op een podium staat en zichzelf of de rest moet kunnen horen, verdient monitoring aandacht.

De techniek: opstelling, afstemming, opbouw, test en bediening

Een monitor werkt pas goed als hij op de juiste plek staat en per persoon is ingeregeld. Podiumgeluid vraagt om een eigen aanpak, want het luistert nauw en de grens met rondzingen ligt dicht bij.

Opstelling

Wedges staan aan de voorrand van het podium, schuin omhoog gericht op het gezicht van de artiest. De plek is niet vrijblijvend: een wedge moet buiten de opnamehoek van de microfoon staan, zodat het monitorgeluid niet weer door de microfoon wordt opgepikt en gaat rondzingen. Bij meerdere mensen op het podium verdelen we de wedges zo dat iedereen zijn eigen zone heeft. Kies je voor in-ears, dan vervalt het plaatsingsvraagstuk op de vloer, maar komt er een draadloze verbinding bij die we betrouwbaar en storingsvrij moeten inrichten. We kiezen per situatie de opstelling die past bij het podium en het aantal mensen erop.

Afstemming per mix

Het hart van goede monitoring is dat iedere persoon zijn eigen mix krijgt. Wat de zanger wil horen is anders dan wat de spreker of de gitarist nodig heeft. We bouwen per persoon of per zone een aparte monitormix op vanuit het mengpaneel: de een krijgt vooral zijn eigen stem, de ander meer van de band of een aftel. Vervolgens stemmen we elke mix af op niveau en toon, en snijden we met de equalizer de frequenties weg die willen gaan piepen. Bij in-ears kan iedereen bovendien zijn eigen niveau bepalen. Die inregeling gebeurt tijdens de soundcheck, in overleg met de mensen op het podium, want alleen zij horen of het klopt.

Opbouw en test

Op de dag zelf bouwen we ruim voor aanvang op. We plaatsen de wedges of delen de in-ears uit, leggen de bekabeling veilig weg en controleren de draadloze verbindingen op een schoon kanaal zonder storing. Daarna volgt de soundcheck, het belangrijkste moment voor monitoring: we lopen per persoon door de mix, stemmen niveaus af en zoeken samen met de artiest de grens op waar het genoeg is zonder te gaan rondzingen. We testen ook wat er gebeurt als iedereen tegelijk speelt of spreekt, want dan verandert de balans. Zo staat elke mix goed voordat de eerste gast binnenkomt.

Bediening op locatie

Tijdens een programma verandert de situatie: een spreker die warmloopt wil vaak iets meer, een band vraagt tussen nummers door om een aanpassing. Voor programma’s met meerdere mixen of een live band adviseren we een geluidstechnicus die de monitoring apart bewaakt en per persoon bijstuurt, los van de zaalmix. Voor een eenvoudige opstelling met een enkele wedge zetten we alles vooraf goed in en leggen we kort uit hoe je bijstuurt.

Aandachtspunten specifiek voor monitoren

Bij monitoring gaat het vaak mis op punten die je vooraf kunt ondervangen. Het grootste is rondzingen: een monitor die te hard staat of verkeerd is geplaatst, geeft precies dat piepende geluid dat een moment kan verpesten. De oplossing zit in de plaatsing buiten de opnamehoek en in een zorgvuldige inregeling met de equalizer. In-ears halen dit risico grotendeels weg omdat er geen open monitorgeluid meer op het podium staat.

Een tweede punt is het aantal onafhankelijke mixen. Iedere aparte mix vraagt om een uitgang op het mengpaneel en om tijd tijdens de soundcheck. Weten we vooraf hoeveel mensen op het podium staan en wie wat wil horen, dan zorgen we dat het paneel dat aankan. Bij in-ears let je bovendien op de draadloze frequenties: op een druk podium met veel draadloze microfoons en oortjes moet elk kanaal een eigen plek krijgen om storing te voorkomen. Ten slotte is monitoring mensenwerk. De artiest is de enige die echt hoort of zijn mix klopt, dus een goede soundcheck met betrokken sprekers of muzikanten is onmisbaar. Wie de tijd neemt om samen af te stemmen, staat straks veel geruster op het podium.

Combineren met licht, video en special effects

Monitoring werkt samen met alles wat er op het podium gebeurt. Wanneer een spreker of act in het licht staat, is een felle spot vaak verblindend en ziet de artiest de zaal nauwelijks; juist dan geeft een goede monitor het houvast dat het oog even mist. Het gevoel van controle op een verlicht podium komt voor een groot deel uit wat je hoort.

Ook met beeld hangt monitoring samen. Draait er een clip, een aftel of een aankondiging via video, dan wil de spreker of band die cue vaak terug horen in de eigen mix, zodat hij precies op het juiste moment inzet. Diezelfde cue kan gekoppeld zijn aan een moment met special effects, en dan is het belangrijk dat het podium hoort wanneer het zover is. Omdat HuurAV geluid, licht, video en effecten uit één hand levert, sluiten die onderdelen op elkaar aan en staat de monitormix in dienst van het hele programma, zonder dat je verschillende partijen op elkaar hoeft af te stemmen.

Praktische tips

Vertel ons vooraf wie er op het podium staat en wat zij moeten horen. Een enkele spreker heeft heel andere monitoring nodig dan een band van vijf, en hoe concreter je dat beeld schetst, hoe beter we het aantal mixen, de wedges of in-ears en het mengpaneel kunnen bepalen. Geef ook aan of er sprekers bij zijn die weinig podiumervaring hebben; voor hen is een goede, rustige monitor extra waardevol.

Plan tijd in voor de soundcheck en zorg dat de mensen die op het podium staan daarbij aanwezig zijn, want alleen zij horen of de mix klopt. Twijfel je tussen wedges en in-ears, kies dan in-ears zodra bewegingsvrijheid, een stil podium of het uitsluiten van rondzingen belangrijk zijn, en wedges wanneer eenvoud en vertrouwdheid voorop staan. En wil je losse apparatuur zelf ophalen voor een kleine opstelling, dan huur je die eenvoudig online via SpeakerVerhuur.nl.

Offerte aanvragen

Wil je monitoren die precies passen bij je podium en de mensen die erop staan, per persoon ingeregeld door onze technici zodat iedereen zichzelf goed hoort zonder rondzingen? HuurAV, onderdeel van Speaker Verhuur Amsterdam, stelt op offertebasis een monitoropstelling samen die aansluit op de rest van je geluid, licht en beeld. Laat ons weten wie er spreekt of speelt en hoe je podium eruitziet, dan denken we mee over wedges of in-ears en het aantal mixen en ontvang je een helder voorstel. Vraag vrijblijvend een offerte aan.